Nuôi ChóWiki
Tìm
Giống chó

Chó Poodle và kiểu tỉa Teddy: tính cách, cỡ toy và sức khoẻ cần biết

Poodle là giống chó lông xoăn rất thông minh, ít rụng lông, có cỡ Standard tới Toy. Teddy chỉ là kiểu tỉa lông; Poodle nhỏ hay gặp bệnh khớp gối, răng và mắt.

Chó Poodle và kiểu tỉa Teddy: tính cách, cỡ toy và sức khoẻ cần biết

Poodle là giống chó lông xoăn, rất thông minh, thân thiện, ít rụng lông, có nhiều cỡ từ lớn (Standard) tới nhỏ (Toy). "Teddy" mà người Việt hay gọi không phải một giống mà là kiểu tỉa lông tròn mặt như gấu bông, thường áp cho Poodle cỡ nhỏ. Poodle toy sống lâu, dễ dạy, nhưng hay gặp bệnh khớp gối, răng, mắt và cần chăm lông đều đặn.

Nguồn gốc: từ chó tha mồi dưới nước tới chó cảnh

Poodle vốn là chó làm việc dưới nước, được dùng để tha chim, vịt bị bắn rơi xuống hồ. Tên tiếng Đức Pudel được cho là liên quan tới chữ chỉ việc lội nước, té nước. Ở Pháp, giống này gọi là Caniche, cũng gắn với vịt. FCI ghi Pháp là nước xuất xứ của giống; còn việc Poodle bắt nguồn từ chó nước ở Đức hay vùng khác thì giới khuyển học vẫn bàn.

Kiểu tỉa lông truyền thống để lại từng chùm lông quanh khớp và ngực được giải thích là để giữ ấm chỗ quan trọng mà vẫn bơi nhẹ. Về sau, Poodle trở thành chó cảnh, chó biểu diễn, được nhân giống ra các cỡ nhỏ hơn.

Các cỡ Poodle: chuẩn và không chuẩn

Các hiệp hội chia cỡ khác nhau. FCI công nhận bốn cỡ, AKC (Mỹ) công nhận ba cỡ, đo bằng chiều cao tới vai.

CỡFCI (chiều cao tới vai)AKC
Standard (lớn)Khoảng 45–60 cmTrên 15 inch (khoảng 38 cm)
Medium (trung)Khoảng 35–45 cmKhông tách riêng
Miniature (nhỏ)Khoảng 28–35 cm10–15 inch
Toy (tí hon)Khoảng 24–28 cm10 inch trở xuống

Ở Việt Nam, Poodle hay gặp nhất là cỡ toy và mini. Các tên "tiny", "teacup", "micro" mà người bán dùng không phải cỡ được hiệp hội nào công nhận. Chó nhỏ hơn chuẩn toy thường là kết quả của việc chọn những con còi nhất để phối, hoặc chó con bị cho ăn thiếu để "giữ dáng". Chúng hay gặp hạ đường huyết, xương giòn dễ gãy, thóp không đóng, răng mọc lộn xộn, tim yếu. Muốn chó nhỏ, hãy chọn Poodle toy đạt chuẩn, đừng đuổi theo con số cân nặng càng thấp càng tốt.

Teddy là gì

"Teddy" là kiểu tỉa lông: mặt tròn, mõm để lông ngắn tròn, tai và đầu xù, thân lông đều. Kiểu này phổ biến ở châu Á, áp cho Poodle và nhiều giống lông xoăn hoặc lông dài khác. Một con Poodle không tỉa Teddy vẫn là Poodle; một con chó lai lông xoăn tỉa Teddy cũng không thành Poodle.

Khi mua chó được giới thiệu là "chó Teddy", nên hỏi rõ: Poodle thuần cỡ gì, hay chó lai. Câu trả lời ảnh hưởng tới cỡ trưởng thành, lông và sức khoẻ.

Tính cách: thông minh và quấn người

Poodle nổi tiếng thông minh. Trong cuốn The Intelligence of Dogs (1994), nhà tâm lý học Stanley Coren xếp Poodle vào hàng đầu về khả năng học lệnh vâng lời, dựa trên khảo sát giám khảo thi vâng lời. Cách xếp này chỉ đo một kiểu thông minh, nhưng đúng với trải nghiệm của nhiều người: Poodle học nhanh, nhớ lâu.

Thông minh cũng có mặt trái. Poodle học cả những thứ chủ không cố ý dạy: sủa là được bế, đứng hai chân là được cho ăn. Chó nhỏ thông minh mà không được dạy và không có việc làm thì dễ thành chó hay đòi, hay sủa, lo âu khi chủ đi vắng.

Poodle thường quấn chủ, thích ở gần người, thân thiện với trẻ và khách nếu được xã hội hoá tốt. Poodle toy nhỏ, xương mảnh, nên trẻ nhỏ cần được dạy không bế, không đè, không để chó nhảy từ tay xuống.

Sức khoẻ theo từng cỡ

Poodle toy và mini

  • Trật xương bánh chè: xương bánh chè trượt khỏi rãnh, chó đang chạy bỗng co một chân sau lên vài bước rồi đi bình thường. Mức nhẹ chỉ theo dõi, mức nặng có thể cần phẫu thuật. Giữ cân nặng chuẩn, hạn chế nhảy từ chỗ cao.
  • Bệnh răng miệng: hàm nhỏ, răng chen chúc, cao răng tích nhanh; răng sữa có thể không rụng, cần bác sĩ kiểm tra.
  • Bệnh mắt di truyền: như teo võng mạc tiến triển (PRA). Có xét nghiệm gen cho một số dạng; nên hỏi người bán bố mẹ đã kiểm tra chưa. Chảy nước mắt làm ố lông quanh mắt rất hay gặp, đôi khi do lông mi, ống lệ, cần bác sĩ khám.
  • Bệnh khớp háng ở chó nhỏ (Legg–Calvé–Perthes): chỏm xương đùi bị hoại tử, thường lộ ra ở chó non, chó đi khập khiễng một chân sau kéo dài.
  • Xẹp khí quản: ho như tiếng ngỗng kêu, nhất là khi kích động hoặc bị vòng cổ kéo. Dùng yếm thay vòng cổ khi dắt.
  • Hạ đường huyết ở chó con rất nhỏ: lờ đờ, run, có thể co giật nếu bỏ bữa. Chó con toy cần ăn nhiều bữa nhỏ.

Poodle Standard

Ít gặp ở Việt Nam hơn. Các vấn đề được ghi nhận gồm loạn sản xương hông, bệnh Addison (suy thượng thận), viêm tuyến bã nhờn ở da, và xoắn dạ dày vì ngực sâu. Ai nuôi Poodle Standard nên đọc bài về xoắn dạ dày trong danh mục Sức khoẻ phổ thông.

Chung cho mọi cỡ

Tai cụp, lông mọc trong ống tai làm Poodle dễ viêm tai. Dấu hiệu: lắc đầu, gãi tai, mùi hôi, dịch nâu. Gặp thì đưa đi khám; cách vệ sinh tai thuộc wiki làm đẹp cho chó.

Chăm lông Poodle: không chăm thì bết

Lông Poodle mọc dài liên tục và rụng rất ít ra ngoài; lông chết mắc lại trong lớp lông xoăn. Nếu không chải đều, lông bết thành từng mảng sát da, kéo căng da, giữ ẩm và gây viêm da, có khi phải cạo sạch. Hãy coi chải lông vài lần mỗi tuần và tỉa định kỳ khoảng 4–8 tuần là chi phí cố định khi nuôi Poodle. Kỹ thuật chải, tắm, tỉa chi tiết có ở wiki làm đẹp cho chó.

Ít rụng không có nghĩa là không gây dị ứng. Người dị ứng có thể nhẹ triệu chứng hơn với Poodle, nhưng không có gì bảo đảm.

Nuôi Poodle trong nhà Việt

  • Chỗ ở: hợp căn hộ và nhà phố. Sàn gạch trơn làm chó nhỏ dễ trượt khớp gối; trải thảm ở lối chó hay chạy.
  • Vận động: Poodle toy cần dạo ngắn hai ba lần mỗi ngày và chơi trong nhà; Poodle Standard cần nhiều hơn hẳn. Mọi cỡ đều thích bài tập đầu óc.
  • Ăn uống: chó nhỏ dễ béo vì được cho ăn vặt. Mỗi miếng thưởng nhỏ bằng hạt đậu. Không cho ăn đồ của người như xương gà, đồ mặn, sô cô la.
  • Thời tiết: chịu nóng khá nếu lông được tỉa gọn và có chỗ mát; mùa rét miền Bắc, Poodle vừa tỉa ngắn cần chỗ nằm ấm.
  • Ở một mình: Poodle quấn chủ dễ lo âu khi chủ vắng lâu. Tập cho chó ở một mình từ từ ngay từ đầu.

Bắt tay làm: chọn một chú Poodle khoẻ

  1. Hỏi rõ cỡ của bố mẹ, gặp ít nhất chó mẹ.
  2. Từ chối chó được quảng cáo bằng cân nặng siêu nhỏ hoặc tách mẹ trước 8 tuần.
  3. Hỏi bố mẹ đã kiểm tra mắt, khớp gối chưa.
  4. Khám chó con trong tuần đầu: răng, khớp gối, tim, mắt.
  5. Mua yếm thay vòng cổ cho Poodle toy, chuẩn bị lược chải và lịch tỉa lông.
  6. Bắt đầu dạy ngồi, chờ, lại đây và ở một mình ngay tuần đầu, buổi tập 3–5 phút.

Câu hỏi thường gặp

Chó Teddy và chó Poodle khác nhau thế nào?

Poodle là tên giống chó, còn Teddy là kiểu tỉa lông tròn mặt giống gấu bông. Phần lớn "chó Teddy" ở Việt Nam là Poodle toy hoặc mini được tỉa kiểu này, nhưng cũng có chó lai lông xoăn được gọi như vậy.

Poodle tiny có phải là một cỡ chuẩn không?

Không. FCI chỉ công nhận Standard, Medium, Miniature và Toy. "Tiny", "teacup" là tên gọi thương mại cho chó nhỏ hơn chuẩn toy, thường đi kèm nguy cơ hạ đường huyết, xương giòn và các bệnh khác.

Chó Poodle sống được bao lâu?

Poodle toy và mini thường sống khoảng 12–16 năm, Poodle Standard thường ngắn hơn một chút. Đây là con số tham khảo; giữ cân, chăm răng và khám định kỳ giúp chó sống khoẻ lâu hơn.

Poodle có rụng lông không?

Poodle rụng rất ít ra ngoài vì lông chết mắc lại trong lớp lông xoăn. Vì vậy phải chải đều, nếu không lông bết lại thành mảng sát da. Ít rụng cũng không bảo đảm người dị ứng sẽ không bị dị ứng.

Poodle hay bị bệnh gì?

Poodle cỡ nhỏ hay gặp trật xương bánh chè, bệnh răng, bệnh mắt di truyền, viêm tai, xẹp khí quản và hạ đường huyết ở chó con. Poodle Standard có thêm loạn sản xương hông, bệnh Addison và nguy cơ xoắn dạ dày.

Mở app Nuôi Chó

Chăm cún một chạm — cún vẫy đuôi, lớn dần, dắt dạo xóm

Mở app Nuôi Chó

Bài viết liên quan

Mở app Nuôi Chó

Chăm cún một chạm — cún vẫy đuôi, lớn dần, dắt dạo xóm

Mở app Nuôi Chó Xem app khác

Tải ứng dụng App Giải Trí

Hàng trăm ứng dụng giải trí trong một app — miễn phí trên iPhone, iPad.

Download on the App Store