Nuôi ChóWiki
Tìm
Vận động & đi dạo

Chơi ném bóng, kéo co, đuổi bắt với chó sao cho an toàn và vui

Ném bóng, kéo co, đuổi bắt đều tốt nếu có luật: khởi động, chơi từng hiệp ngắn, chó nhả đồ khi được bảo, để chó đuổi theo mình và dừng trước khi chó quá hăng.

Chơi ném bóng, kéo co, đuổi bắt với chó sao cho an toàn và vui

Ném bóng, kéo co, đuổi bắt đều là cách chơi tốt với chó nếu có luật: khởi động trước, chơi từng hiệp ngắn, có lệnh bắt đầu và kết thúc, chó nhả đồ khi được bảo, và dừng trước khi chó quá hăng. Chơi đúng cách làm chó tiêu năng lượng, gắn bó với chủ và là dịp tập lệnh tự nhiên nhất.

Vì sao chơi với chủ quan trọng

Chơi là một phần đời sống bình thường của chó, kể cả chó trưởng thành. Khi chủ chơi cùng, chó học rằng ở cạnh người là chuyện vui; nhiều huấn luyện viên dùng chính thời gian chơi làm phần thưởng — mạnh hơn cả đồ ăn với những con mê bóng, mê kéo. Patricia McConnell, trong The Other End of the Leash, dành nhiều trang bàn về chơi giữa người và chó, nhấn mạnh rằng chơi cần luật rõ ràng để không trượt sang quá khích.

Cách chó chơi với nhau (cúi chào mời chơi, đổi vai đuổi – bị đuổi) có bài riêng ở chuyên mục Hiểu ngôn ngữ của chó. Bài này bàn chơi giữa người và chó.

Ba kiểu chơi phổ biến, lợi và rủi ro

Kiểu chơiLợiRủi ro hay gặpCách giảm rủi ro
Ném bóng, ném đồ cho chó nhặt vềTiêu nhiều năng lượng trong thời gian ngắnChạy – phanh – xoay gấp nhiều lần dễ chấn thương khớp, dây chằng; chó mê quá thành ám ảnh; nóng quá sứcNém lăn trên đất, ít lượt, xen bài tìm bằng mũi
Kéo coDùng sức toàn thân, chơi được trong nhàRăng chó con đang thay; cổ giật mạnh; chó hăng cắn trượt vào tayKéo ngang, đồ kéo dài, có lệnh "nhả"
Đuổi bắtVui, dễ, không cần đồNgười đuổi chó dạy chó chạy trốn khi được gọi; chó đuổi người dễ nhảy chồm, cắn gấu quầnĐể chó đuổi theo mình (không đuổi chó), dừng khi quá hăng

Ném bóng cho đúng

Đừng ném như máy

Nhiều con chó, nhất là Labrador, Golden, chó lai giống săn, có thể đuổi bóng tới khi gục. Các bác sĩ thú y phục hồi chức năng hay nhắc: kiểu chạy hết sức – phanh gấp – xoay người – lặp lại hàng chục lần đặt nhiều áp lực lên khớp gối, dây chằng, cột sống. Chó không biết tự dừng; chủ phải dừng thay chó.

  • Khởi động: đi bộ 5–10 phút trước khi ném.
  • Ném lăn trên đất thay vì tung cao bắt chó nhảy đớp giữa không trung.
  • Ít lượt, có nghỉ: chia hiệp vài lượt, nghỉ cho thở, uống nước.
  • Chèn bài tập tự kiềm chế: chó ngồi chờ, mình ném, nói "đi" mới được chạy. Vừa an toàn vừa tập lệnh chờ.
  • Xen tìm bằng mũi: giấu bóng sau bụi cây cho chó tìm thay vì lúc nào cũng chạy.

Chọn bóng

Bóng phải đủ to để chó không nuốt lọt hay kẹt cổ họng; bóng quá nhỏ với chó lớn là nguy hiểm thật. Bóng tennis có lớp nỉ ngoài mài mòn răng nếu chó nhai lâu — dùng để ném, không cho nhai suốt ngày. Gậy cây ném cho chó nhặt có thể đâm vào miệng, họng khi chó lao tới; nên dùng đồ chơi chuyên cho chó thay gậy.

Kéo co có làm chó hung dữ không

Lời khuyên cũ "đừng kéo co với chó, nó sẽ nghĩ nó là đầu đàn" bắt nguồn từ thuyết làm chủ đàn — thuyết này đã lỗi thời (chuyên mục Huấn luyện cơ bản có bàn). Một nghiên cứu của Rooney và Bradshaw đăng trên Applied Animal Behaviour Science năm 2002 không tìm thấy bằng chứng kéo co làm chó hung hăng hơn với chủ. Điều quan trọng là luật chơi:

  1. Mình mời chơi bằng một câu như "kéo nào". Đồ kéo cất đi khi không chơi.
  2. Kéo ngang, nhẹ nhàng, để chó dùng sức chân và thân. Không giật lên xuống làm vặn cổ chó.
  3. Thỉnh thoảng nói "nhả", đưa một miếng thưởng tới mũi. Chó nhả thì khen, rồi mời kéo tiếp — chó học rằng nhả không phải hết vui.
  4. Răng chạm vào tay: dừng ngay vài giây, rồi chơi lại. Chó sẽ học cẩn thận.
  5. Thắng thua không quan trọng; cho chó thắng vài lần làm chó tự tin hơn.

Với chó con đang thay răng (khoảng 3–7 tháng tuổi), kéo rất nhẹ hoặc tạm thôi. Với chó có tiền sử giữ đồ, gầm gừ khi có món mình muốn lấy, hãy xử lý chuyện giữ của trước (chuyên mục Vấn đề hành vi) rồi mới chơi kéo co.

Đuổi bắt, cần câu và đèn laser

Đuổi bắt đúng chiều

Cách đuổi bắt an toàn nhất là chó đuổi theo mình: mình chạy vài bước, chó chạy theo, tới thì khen và thưởng. Kiểu này rèn luôn phản xạ chạy về phía chủ — nền của lệnh gọi lại đây.

Ngược lại, người đuổi chó thì chó học rằng chạy trốn khỏi người là vui. Ngày chó tuột dây ra đường, mình chạy theo, chó tưởng đang chơi và chạy xa hơn. Khi chó ngậm đồ không được ngậm rồi chạy, đừng đuổi — quay lưng lại, đi ngược hướng hoặc lấy món khác hấp dẫn hơn, chó thường sẽ đến.

Cần câu và đèn laser

Cần câu có buộc đồ chơi ở đầu dây (flirt pole) giúp chó đuổi, vồ trong phạm vi nhỏ — có ích với chó năng lượng cao ở nhà phố, nhưng cũng là kiểu chạy – phanh – xoay, nên chơi ngắn, nền không trơn.

Đèn laser thì nhiều huấn luyện viên khuyên tránh: chó đuổi một chấm sáng không bao giờ bắt được, một số con trở nên ám ảnh, đuổi bóng sáng, bóng đèn khắp nơi. Nếu đã lỡ chơi, kết thúc bằng cách chiếu vào một món đồ chơi thật hoặc miếng thưởng để chó "bắt được".

Khi nào dừng chơi

  • Chó thở rất mạnh, lưỡi dài đỏ sẫm, chậm lại.
  • Chó bắt đầu cắn mạnh, sủa dồn, không nghe lệnh nhả — quá hăng.
  • Chó khập khiễng, hẫng chân, kêu khi chạy.
  • Trời nóng, nền nóng, nền trơn (gạch men, sàn gỗ bóng).

Kết thúc bằng một lệnh quen ("hết rồi"), một miếng thưởng, cất đồ chơi. Chó học được nhịp: có lúc chơi, có lúc nghỉ.

Lỗi hay gặp

  • Ném bóng hàng chục lượt mỗi ngày cho chó "mệt" — chó càng tập càng bền và càng nghiện.
  • Chơi trên sàn gạch trơn, chó trượt chân, chấn thương khớp.
  • Giật đồ khỏi miệng chó thay vì đổi bằng thưởng — dễ dạy chó giữ đồ.
  • Để trẻ nhỏ kéo co với chó lớn không có người lớn kèm.
  • Chơi ngay sau bữa ăn no với chó ngực sâu (Doberman, Becgie, Great Dane…) — nên cách bữa ăn một khoảng; chướng bụng, nôn khan không ra gì là ca cấp cứu xoắn dạ dày, đi thú y ngay.

Bắt tay làm: một buổi chơi 15 phút

  1. 2–3 phút đi bộ, đi chậm khởi động.
  2. 3 phút kéo co có hai, ba lần "nhả".
  3. 2 phút nghỉ, uống nước, tập "ngồi – chờ".
  4. 3–4 phút ném bóng lăn, chó chờ lệnh mới chạy.
  5. 2 phút giấu bóng cho chó tìm bằng mũi.
  6. Kết thúc: "hết rồi", thưởng, cất đồ.

Câu hỏi thường gặp

Chơi kéo co với chó có làm chó dữ không?

Nghiên cứu không cho thấy kéo co làm chó hung hăng hơn với chủ, miễn là có luật: mình mời chơi, chó nhả khi được bảo, răng chạm tay là dừng. Chó có tiền sử giữ đồ nên xử lý chuyện đó trước.

Ném bóng cho chó nhiều có hại không?

Ném quá nhiều lượt liên tục dễ gây chấn thương khớp, dây chằng và làm chó nghiện bóng. Nên khởi động, ném lăn trên đất, chia hiệp ngắn và xen bài tìm đồ bằng mũi.

Có nên chơi đèn laser với chó không?

Nhiều huấn luyện viên khuyên tránh vì chó không bao giờ bắt được chấm sáng và một số con trở nên ám ảnh. Nếu chơi, hãy kết thúc bằng một món đồ chơi thật hoặc miếng thưởng để chó được "bắt".

Vì sao không nên đuổi theo chó khi chơi?

Người đuổi chó dạy chó rằng chạy trốn khỏi người là vui, đến lúc chó tuột dây ra đường thì càng gọi càng chạy. Hãy để chó đuổi theo mình, tới nơi thì khen và thưởng.

Chó con chơi kéo co được không?

Được nhưng kéo rất nhẹ, nhất là giai đoạn thay răng khoảng 3–7 tháng tuổi. Dùng đồ kéo mềm, dài, kéo ngang và tập lệnh nhả từ sớm.

Mở app Nuôi Chó

Chăm cún một chạm — cún vẫy đuôi, lớn dần, dắt dạo xóm

Mở app Nuôi Chó

Bài viết liên quan

Mở app Nuôi Chó

Chăm cún một chạm — cún vẫy đuôi, lớn dần, dắt dạo xóm

Mở app Nuôi Chó Xem app khác

Tải ứng dụng App Giải Trí

Hàng trăm ứng dụng giải trí trong một app — miễn phí trên iPhone, iPad.

Download on the App Store