Không phải con chó nào cũng biết bơi. Chó đi biển an toàn cần ba điều: tập cho quen nước từ chỗ nông, áo phao cho chó bơi kém hoặc lần đầu xuống nước, và người luôn ở sát bên. Mang theo nước ngọt cho chó uống, không cho uống nước biển, tránh giờ cát nóng và rửa sạch muối, cát khi về.
Chó có tự biết bơi không
Gần như chó nào rơi xuống nước cũng quẫy chân theo phản xạ — kiểu "bơi chó" mà người ta vẫn gọi. Nhưng quẫy chân không có nghĩa là bơi được. Nhiều con quẫy thẳng đứng, chân trước đập bọt nước, nhanh đuối sức. Bơi tốt cần thân hình hợp và tập luyện.
| Thường bơi khá | Thường bơi kém, cần áo phao |
|---|---|
| Labrador, Golden Retriever (vốn là chó nhặt chim dưới nước) | Chó mặt ngắn: Pug, Bulldog Pháp, Bulldog Anh, Shih Tzu — mũi ngắn khó giữ trên mặt nước, thân nặng phía trước |
| Poodle cỡ lớn (Standard) — tên giống gốc gắn với chó nhặt đồ dưới nước | Chó chân ngắn lưng dài: Corgi, Dachshund |
| Nhiều chó ta, chó lai chân dài, thân gọn | Chó rất nhỏ: Chihuahua, Phốc sóc — nhanh lạnh, nhanh mệt, sóng nhỏ cũng nguy hiểm |
| Chó già, chó béo, chó có bệnh tim, khớp |
Đó là xu hướng, không phải luật. Có Labrador sợ nước và có chó ta bơi giỏi. Quan sát con của mình.
Tập bơi từng bước
Bước 1 — làm quen ở chỗ thật nông
Bắt đầu ở mép nước lặng: hồ bơi có bậc, bờ sông nước chảy chậm, bãi biển lúc lặng sóng. Mình lội xuống trước, nước tới mắt cá. Để chó tự đi theo, thưởng mỗi bước chó đặt chân vào nước. Không bế quăng chó xuống nước — kiểu "ném xuống cho tự bơi" làm nhiều chó sợ nước suốt đời.
Bước 2 — mặc áo phao
Áo phao cho chó có quai cầm trên lưng, nổi tốt, vừa người. Cho chó mặc thử ở nhà vài lần kèm thưởng. Ngay cả chó bơi khá cũng nên mặc khi xuống biển có sóng hoặc đi thuyền.
Bước 3 — tới chỗ nước tới ngực
Mình đứng chỗ nước tới ngực chó, tay đỡ dưới bụng. Chó bắt đầu quẫy chân sau — đó là dấu hiệu tốt; chó chỉ đập chân trước thì đỡ nhẹ phần thân sau lên cho thân nằm ngang. Vài giây, đưa chó quay vào bờ, khen.
Bước 4 — bơi ngắn, quay lại bờ
Khi chó đã tự tin, cho bơi vài mét song song với bờ, gọi về phía mình. Luôn cho chó biết lối lên bờ ở đâu — với hồ bơi là bậc thang, chó cần tập tìm bậc lên nhiều lần.
Có con chó cần một buổi, có con cần cả chục buổi mới dám rời chân khỏi đáy. Đừng so với chó nhà khác. Chó sợ thì quay lại bước trước, thưởng nhiều hơn, kết thúc buổi bằng một việc chó làm tốt — chỉ đứng ở mép nước ăn thưởng cũng được.
Mỗi buổi chỉ vài phút ở giai đoạn đầu. Bơi tốn sức hơn nhiều so với chạy cùng thời gian.
Đi biển: chuẩn bị gì
- Hỏi quy định của bãi: không phải bãi nào cũng cho chó xuống; khu nghỉ dưỡng, bãi tắm công cộng đông người có thể cấm. Đi bãi vắng, giờ vắng.
- Nước ngọt và bát: chó uống nhiều nước biển sẽ nôn, tiêu chảy; uống quá nhiều có thể gây tăng natri máu, rất nguy hiểm. Cứ 15–20 phút cho chó uống nước ngọt, kéo chó ra khi thấy chó cứ liếm, uống nước biển.
- Bóng râm: ô, lều nhỏ. Cát trưa nắng nóng bỏng chân, phản chiếu nắng; chó mũi hồng, lông trắng mỏng dễ cháy nắng ở sống mũi, tai.
- Dây dài: nối vào yếm cho chó chạy dọc bờ mà không chạy mất. Chó mới đi biển dễ hưng phấn, đuổi chim, không nghe gọi.
- Túi nhặt phân: phân trên cát vẫn phải nhặt.
Chuyện chở chó trên xe máy, ô tô ra biển có wiki Quân Tình bàn riêng.
Nguy hiểm dưới nước cần biết
| Nguy hiểm | Nhận biết – phòng tránh |
|---|---|
| Sóng lớn, dòng rút xa bờ | Không cho chó xuống khi biển động; dòng rút có thể kéo cả chó bơi giỏi ra xa. Không tự lao ra cứu chó nếu mình không an toàn — gọi người, ném vật nổi |
| Uống quá nhiều nước khi nhặt đồ dưới nước | Chó ngoạm bóng dưới nước liên tục nuốt nhiều nước; có thể gây ngộ độc nước (hạ natri máu): lừ đừ, nôn, loạng choạng. Dùng đồ nổi dẹt, nghỉ nhiều |
| Sứa, vật sắc trên cát | Nhìn bãi trước; chó liếm, cắn sứa dạt bờ có thể sưng miệng |
| Ao hồ nước tù, có váng xanh | Váng tảo lam có thể độc; nước đục ở vùng có chuột dễ nhiễm Leptospira. Không cho xuống, không cho uống |
| Kiệt sức | Chó bơi chậm dần, thân chìm thấp, chỉ thấy đầu — đưa vào bờ ngay |
Sau khi bơi
- Tắm lại bằng nước ngọt cho sạch muối, cát — muối làm da khô, ngứa; cát kẹt kẽ chân gây cọ xát. (Cách tắm, sấy chi tiết thuộc wiki Nuông Chiều.)
- Lau khô tai mặt ngoài: nước đọng trong tai là một lý do hay gặp của viêm tai ở chó hay bơi. Thấy chó lắc đầu, gãi tai, tai có mùi thì đưa đi khám.
- Theo dõi đuôi: một số chó, hay gặp ở giống săn như Labrador, sau buổi bơi dài bỗng cụp đuôi, đuôi rủ như gãy, đau khi chạm — thường gọi là "đuôi rủ" (limber tail). Thường tự hồi phục trong vài ngày, nhưng nên hỏi bác sĩ thú y để loại trừ chấn thương khác và được tư vấn giảm đau.
- Cho nghỉ: chó bơi nhiều thường ngủ say sau đó. Ngày hôm sau cử động cứng một chút là có thể; khập khiễng rõ thì nên khám.
Bơi như một cách tập nhẹ cho khớp
Bơi là vận động ít dồn lực lên khớp. Bác sĩ thú y phục hồi chức năng dùng bể bơi, máy chạy dưới nước cho chó sau mổ, chó viêm khớp, chó béo cần giảm cân. Nếu chó có bệnh khớp, hỏi bác sĩ thú y trước — tập dưới nước đúng cách khác nhiều với thả chó ra biển.
Bắt tay làm: chuyến biển đầu tiên
- Ở nhà: tập mặc áo phao, đeo yếm dây dài, gọi lại đây có thưởng.
- Chọn bãi vắng, sáng sớm, biển lặng, có bóng râm.
- 15 phút đầu: chỉ đi dọc mép nước, cho ngửi, thưởng khi chó đặt chân vào nước.
- Nếu chó thích: tập bước 3, vài phút.
- Mỗi 15–20 phút cho uống nước ngọt.
- Về trước giờ cát nóng; tắm lại, lau tai, cho nghỉ.
Khi nào cần bác sĩ thú y
Đưa chó đi khám ngay nếu sau khi bơi chó ho dai dẳng, thở khó, nướu tái (có thể đã sặc nước vào phổi); nôn nhiều, lừ đừ, loạng choạng, co giật (nghĩ tới uống quá nhiều nước biển hoặc nước ngọt); hoặc chó đã ngoạm, liếm váng tảo ở ao hồ. Mang theo thông tin chó đã ở đâu, bao lâu.
Câu hỏi thường gặp
Chó có biết bơi không?
Hầu hết chó quẫy chân theo phản xạ khi xuống nước, nhưng không phải con nào cũng bơi được. Chó mặt ngắn, chân ngắn, chó rất nhỏ thường bơi kém và cần áo phao. Chó nào cũng nên tập từ chỗ nông.
Chó uống nước biển có sao không?
Uống vài ngụm thường chỉ gây khó chịu, nhưng uống nhiều có thể làm chó nôn, tiêu chảy và tăng natri máu nguy hiểm. Mang nước ngọt cho chó uống thường xuyên và kéo chó ra nếu chó cứ uống nước biển.
Dạy chó bơi bắt đầu thế nào?
Bắt đầu ở chỗ nước thật nông và lặng, mình lội xuống trước, thưởng khi chó tự bước theo. Cho chó mặc áo phao, đỡ bụng khi tới chỗ sâu hơn và luôn chỉ cho chó lối lên bờ. Không quăng chó xuống nước.
Đi biển về có cần tắm cho chó không?
Nên tắm lại bằng nước ngọt để sạch muối và cát, lau khô tai và kẽ chân. Muối làm da khô ngứa, nước đọng trong tai dễ gây viêm tai.
Chó Pug, Bulldog có đi bơi được không?
Có thể xuống nước nhưng phải mặc áo phao và luôn có người đỡ sát bên, vì mũi ngắn và thân nặng phía trước khiến chúng khó giữ đầu trên mặt nước. Chỉ cho xuống chỗ nông, lặng và vào giờ mát.